Một chi nhánh ngân hàng có tốc độ tăng trưởng tín dụng nhanh, kinh doanh duy trì lợi nhuận ổn định, nhưng phía sau lại là những cảnh báo nghiêm trọng về rủi ro. Đó là những gì được nêu trong kết luận thanh tra đối với KienlongBank – Chi nhánh Phú Quốc do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (Chi nhánh Khu vực 15) công bố ngày 26/2.
Tăng trưởng tín dụng mạnh, nguồn thu phụ thuộc vào cho vay
KienlongBank Phú Quốc được thành lập năm 2009 trên cơ sở nâng cấp từ Phòng giao dịch Phú Quốc. Trong những năm qua, chi nhánh này ghi nhận hoạt động cho vay tăng trưởng nhanh, kết quả kinh doanh có lãi và nguồn thu chủ yếu đến từ tín dụng.

Tuy nhiên, chính sự phụ thuộc lớn vào hoạt động cho vay lại làm nổi rõ những điểm yếu trong công tác quản trị rủi ro.
Hàng loạt sai sót trong quy trình cấp tín dụng
Theo kết luận thanh tra, chi nhánh đã để xảy ra nhiều tồn tại đáng chú ý:
Cấp tín dụng cho khách hàng không đáp ứng đầy đủ điều kiện vay vốn theo Thông tư 39/2016/TT-NHNN.
Thẩm định và quyết định cho vay chưa đảm bảo chặt chẽ, đầy đủ theo quy định.
Công tác kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn vay còn lỏng lẻo.
Tồn tại sai sót trong định giá và nhận tài sản bảo đảm.
Đặc biệt, việc tập trung cho vay vào một số ít khách hàng khiến mức độ rủi ro bị dồn nén, làm gia tăng nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng và an toàn vốn.
Cơ quan thanh tra đánh giá hoạt động cấp tín dụng tại chi nhánh tiềm ẩn rủi ro cao – hệ quả trực tiếp từ những hạn chế trong khâu thẩm định, phê duyệt và kiểm soát sau cho vay.
Nguyên nhân: Quản trị, kiểm soát nội bộ chưa hiệu quả
Kết luận cho rằng Ban Giám đốc và các phòng giao dịch trực thuộc chưa thực hiện tốt vai trò lãnh đạo, chỉ đạo trong công tác thẩm định và giám sát vốn vay.
Ngoài ra:
Một bộ phận cán bộ, chuyên viên chưa thực hiện nghiêm các quy định pháp luật và quy định nội bộ.
Năng lực thẩm định, kiểm soát sau cho vay còn hạn chế.
Chi nhánh mở rộng cấp tín dụng cho khách hàng ngoài địa bàn, vượt quá khả năng kiểm soát thực tế.
Bên cạnh đó, hoạt động của Ban Kiểm soát và hệ thống kiểm toán, kiểm soát nội bộ chưa phát huy hiệu quả. Công tác tự kiểm tra, kiểm soát và quản trị rủi ro chưa được triển khai đầy đủ, kịp thời để phát hiện và cảnh báo sớm sai phạm.
Thanh tra nhấn mạnh các tổ chức, cá nhân liên quan phải chịu trách nhiệm đối với những tồn tại, vi phạm đã được chỉ ra.
Xử phạt và yêu cầu chấn chỉnh
Từ kết quả thanh tra, đoàn thanh tra đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ – ngân hàng đối với KienlongBank Phú Quốc/Phòng giao dịch An Thới do hành vi cấp tín dụng cho tổ chức, cá nhân không đủ điều kiện theo quy định. Kết luận không nêu cụ thể mức tiền xử phạt.
Đồng thời, Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước – Chi nhánh Khu vực 15 yêu cầu KienlongBank và chi nhánh Phú Quốc thực hiện 3 kiến nghị và 6 khuyến nghị nhằm khắc phục sai sót, củng cố hệ thống kiểm soát và đảm bảo hoạt động an toàn, tuân thủ pháp luật.
Kết luận thanh tra cho thấy, tăng trưởng tín dụng nếu không đi kèm quản trị rủi ro chặt chẽ sẽ tiềm ẩn nhiều hệ lụy đối với sự an toàn và bền vững của tổ chức tín dụng.